OBSZARY NATURA 2000

Obszar Natura 2000

Celem działania europejskiej sieci obszarów chronionych Natura 2000 jest  zachowanie określonych typów siedlisk przyrodniczych oraz gatunków, które uważane są za cenne i zagrożone w skali całej Europy.

Podstawę do wybrania i ochrony obszarów zaliczanych do systemu Natura 2000 stanowią dwie dyrektywy europejskie:

  • Dyrektywa Rady 2009/147/WE (Wild Birds Direktive) z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa – Dyrektywa Ptasia. W myśl tej dyrektywy powołuje się Obszary Specjalnej Ochrony  Ptaków (OSO)
  • Dyrektywa Rady 92/43/EWG ( Habitat Directive)  z dnia 21 maja 1992 r. o ochronie naturalnych siedlisk przyrodniczych oraz dziko żyjącej fauny i flory. W myśl tej dyrektywy powołuje się Obszary Specjalnej Ochrony Siedlisk  (SOO)

Na terenie naszego nadleśnictwa wyznaczone są następujące obszary Natura 2000:

Specjalny Obszar Ochrony Siedlisk Natura 2000 (SOO)

„ Dolna Odra" -  PLH 320037

(z dwoma głównymi kanałami: Wschodnią Odrą i Zachodnią Odrą), rozciągająca się na przestrzeni ok. 90 km, stanowi mozaikę obejmującą: tereny podmokłe

z torfowiskami i łąkami zalewanymi wiosną, lasy olszowe i łęgowe, starorzecza, liczne odnogi rzeki i wysepki. Odra jest rzeką swobodnie płynącą (według terminologii hydrotechników). Duży udział w obszarze mają naturalne tereny zalewowe. Ostoja obejmuje również fragmenty strefy krawędziowej Doliny Odry z płatami roślinności sucholubnej, w tym murawami kserotermicznymi oraz lasami. Tereny otaczające ostoję są użytkowane rolniczo. Gospodarka łąkowa oraz wypas bydła są też prowadzone na niewielkim fragmencie obszaru. W okolicach ostoi zlokalizowane są liczne zakłady przemysłowe, w północnej części obszar sąsiaduje z aglomeracją szczecińską, w tym z terenami portowymi (plik do pobrania – mapa SOO Dolna Odra jpg.)

„Gogolice – Kosa" – PLH 320038

 obszar obejmuje doliny dwóch małych rzek: Kosy i Myśli, o długości 19 km. W jego skład wchodzą też kompleksy eutroficznych zbiorników wodnych, szuwary, łąki i torfowiska niskie. W północnej części obszaru występują również zarośla olszowe i nadrzeczne zalewane olsy oraz płaty olszyn źródliskowych.

Obszar powstał m. in. dla ochrony największej populacji żółwia błotnego Emys orbicularis na Pomorzu Zachodnim i zarazem najważniejszej w zachodniej Polsce, jako jednej z zaledwie kilku rozradzających się populacji gatunku w tym rejonie (plik do pobrania – mapa SOO Gogolice - Kosa jpg.)

Obszar Specjalny Ochrony Ptaków Natura 2000 (OSO)

 „Dolina Dolnej Odry" – PLB 320003

obszar obejmuje dolinę Odry między Kostrzynem a Zalewem Szczecińskim (dł. 150 km) wraz        z Jeziorem Dąbie. J. Dąbie jest płytkim, deltowym zbiornikiem (5600 ha, maź. 4 m), o urozmaiconej linii brzegowej. Zasilane jest zarówno przez wody opadowe i rzeczne, jak i przez wody morskie (zjawisko cofki). Jezioro od nurtu Odry oddzielają wyspy: Czapli Ostrów, Sadlińskie Łąki, Mienia, Wielka Kępa, Radolin, Czarnołęka, Dębina, Kacza i Mewia. Z południowo-wschodnim brzegiem jeziora sąsiadują łąki i mokradła Rokiciny, Radlińskie i Trzebuskie Łęgi. W J. Dąbie występuje bogata roślinność wodna. Brzegi zajmuje szeroki pas szuwarów (głównie trzcinowych i oczeretów), za którymi wykształcają się ziołorośla nadrzeczne. Duże powierzchnie zajmują łęgi i zarośla wierzbowe. Wnętrza dużych wysp pokryte są olsami i łęgami jesionowo-olszowymi.

W części ujściowej Odra posiada dwa główne rozgałęzienia – Odra Wschodnia i Regalica,. Obszar pomiędzy głównymi odnogami (kanałami) (Międzyodrze) jest płaską równiną z licznymi jeziorkami i mniejszymi kanałami, jest ona zabagniony, posiada okresowo zalewane łąki i fragmenty nadrzecznych łęgów.

Obszar poniżej Cedyni nosi nazwę Kotliny Freienwaldzkiej, w obrębie której szczególne znaczenie dla ptaków posiada tzw. Rozlewisko Kostrzyneckie. Po stronie niemieckiej wzdłuż Odry rozciąga się Park Narodowy Dolina Dolnej Odry (plik do pobrania – mapa OSO Dolina Dolnej Odry jpg.)

 

„Ostoja Witnicko - Dębniańska"  PLB 320015

 fragment lasów położonych na północ od doliny Warty, zlokalizowanych w strefie krawędziowej doliny i na obszarze do niej przyległym oraz kompleks leśny ciągnący się po Dębno i dolinę Myśli. Obszar wyróżnia się dużą lesistością. Zasadniczą część kompleksu leśnego stanowią lasy gospodarcze, w których znajdują się liczne torfowiska mszarne, jeziora i stawy. Zachodnią część obszaru rozcinają ekosystemy rzeki Myśli i jej dopływu Kosy. Na obrzeżach rzek o silnie meandrujących korytach znajdują się niewielkie starorzecza o różnym stopniu lądowienia i procesów torfotwórczych, a także rozległe enklawy zbiorowisk wodno-bagiennych, szuwarowych i leśnych. Na całym obszarze występują różnej wielkości zbiorniki wodne. Są to zarówno jeziora dystroficzne, jak i duże zbiorniki eutroficzne. Charakterystycznym elementem krajobrazu są torfowiska. Teren jest w małym stopniu zurbanizowany i przekształcony antropogenicznie.

Zaludnienie obszaru i związana z tym penetracja ludzka są stosunkowo niewielkie, skoncentrowane w północnej części obszaru, gdzie przeważają grunty rolne. Część południową stanowi zwarty kompleks leśny z osadnictwem skoncentrowanym na obrzeżach (plik do pobrania – mapa OSO Ostoja Witnicko-Dębniańska jpg.).

 

Specjalny Obszar Ochrony Siedlisk i Obszar Specjalny Ochrony Ptaków Natura 2000

 „Ujście Warty" – PLC 080001

 obszar obejmuje terasę zalewową Warty, przy jej ujściu do Odry, wraz z Kostrzyńskim Zbiornikiem Retencyjnym i fragmentem doliny Odry, poprzecinaną licznymi odnogami cieków, starorzeczami i kanałami. Na terenach zalewowych dominują okresowo zalewane łąki i pastwiska, szuwary, zarośla wierzb i łęgi wierzbowe. Prawie co roku około 1/3 obszaru jest zalewana przez wodę, roczne wahania jej poziomu dochodzą do 3,5 m, a najwyższy poziom wody występuje przeważnie w marcu lub kwietniu. Zdarzają się ponadto silne wahania poziomu wód pomiędzy wczesną wiosną i późną jesienią. Na obszarze poza wałami dominują ekstensywnie użytkowane łąki i pola orne. Na krawędzi dolin wykształciły się płaty muraw kserotermicznych

 (plik do pobrania – mapa Ujście Warty jpg.).

Zestawienie zbiorcze powierzchni obszarów Natura 2000 w Nadleśnictwie Dębno.

  Powierzchnia [ha]  

Sumaryczna powierzchnia

obszarów Natura 2000

17352,42

% pow.

nadleśnictwa

Rzeczywista powierzchnia

obszarów Natura 2000

15218,49 66,5

 

Położenie Nadleśnictwa Dębno w zasięgu obszarów Natura 2000